تأثیر خصوصیات کوبنده، ضدکوبنده و رطوبت محصول بر کیفیت کوبش زیره سبز

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 استادیار پژوهش بخش تحقیقات فنی و مهندسی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی

2 دانشیار پژوهش مؤسسه تحقیقات فنی و مهندسی کشاورزی

3 عضو هیئت علمی بخش تحقیقات فنی و مهندسی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان رضوی

چکیده

زیرة سبزگیاهی یکساله و یکی از گیاهان زراعی مناسب برای کشت در مناطق خشک و نیمه‌خشک ایران است.  برای جلوگیری از ریزش محصول در زمان برداشت، زیره سبز را در مرحله اول با دست یا داس برداشت می­کنند و در مرحلة دوم و پس از خشک ­شدن ساقه­ها آن را چوبدست یا با حرکت دادن چهارپایان و تراکتورهای کوچک روی خرمن، می­کوبند.  این روش برداشت زمان‌بر است، نیروی کار زیاد لازم دارد، به دلیل کوبش ناقص موجب از دست رفتن بخشی از محصول می­شود، کیفیت محصول کاهش می­یابد، و آلودگی محصول را به دنبال دارد.  بنابراین به منظور دستیابی به پارامترهای طراحی خرمنکوب زیره، در این تحقیق اثر تیمارهای رطوبت محصول، نوع تیغة کوبنده، سرعت دورانی استوانة کوبنده، فاصلة بین کوبنده و ضدکوبنده، و آهنگ تغذیه بر درصد وزنی دانه­های جدا شده، درصد خردشدگی ساقه­ها، و درصد پودرشدگی محصول بررسی شد.  نتایج نشان داد که با افزایش رطوبت از 7 به 13 درصد، میزان دانه­های جدا شده از 85/92 به 39/90 درصد کاهش می­یابد و افزایش رطوبت نیز باعث کاهش معنی­دار درصد پودرشدگی محصول از 15/10 به 56/7 درصد می­شود.  با افزایش سرعت دورانی استوانة کوبنده از 700 به 900 دور در دقیقه، درصد وزن دانه­های جدا شده، خردشدگی ساقه­ها، و پودرشدگی محصول افزایش می­یابد.  تیمار نوع تیغه تأثیر معنی­داری بر درصد وزن دانه­های جدا شده ندارد درحالی‌که درصد خردشدگی ساقه­ها و درصد پودرشدگی محصول در تیغه­های نوع ساینده کمتر از نوع سوهانی است.  با توجه به نتایج این تحقیق، استفاده از تیغه­های ساینده با سرعت دورانی 900 دور در دقیقه و وجود رطوبت 7 درصد برای محصول زیره مناسبترین حالت برای کوبش است.    

Ajav, E. A. and Adejumo, B. A. 2005. Performance evaluation of an okra thresher. Agricultural Engineering International. CIGR J. Sci. Res. Develop. Manuscript PM 04 006.

Anon. 1999. Moisture measurment-unground grain and seeds. ASAE Standard S352.2.

Anon. 2006. Agricultural Statistical Bulletin. Ministry of Jihad-Agriculture. Khorasan Organization. (in Farsi)

Kafi, M., Rashed, M., Kocheki, A. and Molafilabi, A. 2002. Cumin. Mashhad University Pub. (in Farsi)

Khazaee, J. 2003. Force requirement for pulling off chick pea pods as well as fracture resistance of chick pea pods and grains. Ph.D. Thesis. Power and Machinery Dep. Tehran University. (in Farsi) 

Mansoorirad, D. 1991. Agricultural Machineries and Tractors. Hamadan Uinversity Pub. (in Farsi)

Saiedirad, M. H. 2007. Model Determination for Some Physical Properties of Cumin with Artificial Neural Networks. Ph.D. Thesis. Biosystem Faculty. Tehran University.  (in Farsi)

Ukatu, A. C. 2006. A modified threshing unit for Soya beans. Biosys. Eng. 95(3): 371-377.

Vejasit, A. and Salokhe, V. M. 2004. Studies on machine-crop parameters of an axial flow thresher for threshing Soya bean. Agricultural Engineering International. CIGR J. Sci. Res. Develop. Manuscript PM 04 004.

Wacker, P. 2003. Influence of crop properties on the threshability of cereal crops. ASAE Pub. No:701P1103e.