فناوریهای پس از برداشت
نادره تبریزی؛ شهین زمردی
چکیده
میوههای هستهدار نظیر هلو، شلیل، زردآلو، آلو و گیلاس بهدلیل ارزش غذایی بالا، بازارپسندی گسترده و نقش مهم در امنیت غذایی، جایگاه ویژهای در اقتصاد کشاورزی دارند؛ با این حال، ماندگاری کوتاه و حساسیت به عوامل زیستی و غیرزیستی از چالشهای اصلی در زنجیره پس از برداشت آنهاست. در سالهای اخیر، پلاسمای سرد اتمسفری بهعنوان یک فناوری ...
بیشتر
میوههای هستهدار نظیر هلو، شلیل، زردآلو، آلو و گیلاس بهدلیل ارزش غذایی بالا، بازارپسندی گسترده و نقش مهم در امنیت غذایی، جایگاه ویژهای در اقتصاد کشاورزی دارند؛ با این حال، ماندگاری کوتاه و حساسیت به عوامل زیستی و غیرزیستی از چالشهای اصلی در زنجیره پس از برداشت آنهاست. در سالهای اخیر، پلاسمای سرد اتمسفری بهعنوان یک فناوری نوین غیرحرارتی توجه فزایندهای را به خود جلب کرده است، چرا که علاوه بر توانایی شناختهشده در استریلیزاسیون سطحی و مهار پاتوژنها در دمای پایین، میتواند بهعنوان یک استرسزای غیرزیستی با مسیرهای فیزیولوژیک و متابولیک میوهها برهمکنش داشته باشد. شواهد نشان میدهد که پلاسما قادر است فعالیت آنزیمهایی مانند PPO و POD را تعدیل کند، متابولیسم ترکیبات فنولی را تحت تأثیر قرار دهد و تنظیم هورمونهای رسیدگی، نظیر اتیلن و ABA را تغییر دهد. اثراتی که میتواند به تأخیر در رسیدن، تقویت سیستم دفاعی و بهبود کیفیت تغذیهای منجر شود. این مقاله مروری با تمرکز بر مکانیسمهای مولکولی و بیوشیمیایی، چالشهای کلیدی شامل ناهمگنی پاسخ گونهها، وابستگی دوز، محدودیتهای مقیاسپذیری، ابهامات مقرراتی و شکافهای دانشی در حوزه ویژگیهای حسی و پذیرش مصرفکننده را بررسی میکند. همچنین، ظرفیت همافزایی CAP با فناوریهای ترکیبی مانند پوششهای خوراکی زیستفعال، بستهبندی فعال و اتمسفر اصلاحشده مورد بحث قرار گرفته و چشمانداز آیندهای ترسیم میشود که در آن پلاسمای سرد نه صرفاً بهعنوان یک ابزار ضد میکروبی، بلکه بهعنوان ابزاری هوشمند برای مهندسی پسبرداشت و بهبود پایدار ماندگاری و کیفیت میوههای هستهدار به کار گرفته خواهد شد.
ایمنی مواد غذایی
نادره تبریزی؛ شهین زمردی
چکیده
پسته محصولی است باارزش از نظر تغذیه و اقتصاد و جایگاهی مهم در امنیت غذایی جهانی و تجارت بینالمللی دارد. این دانۀ روغنی با فراهمکردن پروتئین، چربیهای اشباعنشده، فیبر و آنتیاکسیدانها، نقشی اساسی در تقویت اقتصاد ایران دارد. با این حال، آلودگی به آفلاتوکسینها که از متابولیتهای سمی و سرطانزا توسط گونههای قارچ آسپرژیلوس ...
بیشتر
پسته محصولی است باارزش از نظر تغذیه و اقتصاد و جایگاهی مهم در امنیت غذایی جهانی و تجارت بینالمللی دارد. این دانۀ روغنی با فراهمکردن پروتئین، چربیهای اشباعنشده، فیبر و آنتیاکسیدانها، نقشی اساسی در تقویت اقتصاد ایران دارد. با این حال، آلودگی به آفلاتوکسینها که از متابولیتهای سمی و سرطانزا توسط گونههای قارچ آسپرژیلوس بهویژه آسپرژیلوس فلاوس و آسپرژیلوس پاراتیکوس به وجود میآید، چالشی ماندگار و جهانی محسوب میشود و تجارت این محصول را با موانع جدی روبهرو میکند. آفلاتوکسین B1 ب قویترین سرطانزای طبیعی شناخته میشود و همین امر منجر به وضع مقررات سختگیرانه و نگرانیهای گسترده بهداشتی شده است. در این مرور سیستماتیک، خطر آلودگی در تمامی مراحل زنجیره تأمین پسته ، از تنشهای اقلیمی و حملۀ آفات پیش از برداشت تا فرآیند خشککردن و انبارداری پس از برداشت بررسی شده است.. روشهای متداول تشخیص مانند روشهای کروماتوگرافی با کارایی بالا (HPLC) و طیفسنجی جرمی با تفکیک بالا (LC- MS/MS) از نظر دقت، هزینه و سرعت ارزیابی شدهاند. ابزارهای غربالگری سریع مانند آزمایشهای ایمنوسوربنت آنزیمی(ELISA) و آزمونهای جریان جانبی(LFA) برای کاربردهای عملی مورد بحث قرار گرفتهاند، در حالی که بیوسنسورهای نوین شامل پلتفرمهای الکتروشیمیایی و نوری تقویتشده با آپتامر و نانومواد، بهعنوان راهکارهایی امیدوارکننده برای تشخیص در محل معرفی شدهاند. نتایج این مرور نشان میدهد که با وجود پیشرفتهای فناوری، چالشهایی مانند اثر بافت، نیاز به کالیبراسیون دقیق، و پایداری در شرایط محیطی سخت همچنان وجود دارد. سرانجام، با استفاده از مدیریت یکپارچۀ آفات (IPM)، بیوکنترل با سویههای غیرسمزا، و ترکیب سامانههای تشخیص سریع با پایش دیجیتال، میتوان خطر آلودگی را در زنجیره تأمین پسته به طور مؤثری کاهش داد و به استانداردهای بینالمللی ایمنی غذا دست یافت.
بسته بندی
ایرج کریمی ثانی؛ بهرام حسنی؛ نادره تبریزی؛ انیس طالبی؛ شهین زمردی؛ فرید امیرشقاقی
چکیده
در تحقیقات مواد غذایی، بستهبندی اهمیت بسیاری دارد زیرا از مواد غذایی محافظت و نگهداری میکند. استفاده از پلیمرهای نفتی سنتی به عنوان بستهبندی اصلی رایج بوده است، اما مصرفکنندگان نیز امروزه نگران تأثیرات زیستمحیطی و سلامتی این پلیمرها هستند. بنابراین، نیاز به جایگزینهایی با ویژگیهای زیست تخریبپذیر و تجدیدپذیر احساس ...
بیشتر
در تحقیقات مواد غذایی، بستهبندی اهمیت بسیاری دارد زیرا از مواد غذایی محافظت و نگهداری میکند. استفاده از پلیمرهای نفتی سنتی به عنوان بستهبندی اصلی رایج بوده است، اما مصرفکنندگان نیز امروزه نگران تأثیرات زیستمحیطی و سلامتی این پلیمرها هستند. بنابراین، نیاز به جایگزینهایی با ویژگیهای زیست تخریبپذیر و تجدیدپذیر احساس میشود. فیلمهای خوراکی با استفاده از ماکرومولکولهای طبیعی به عنوان جایگزین برای پلیمرهای مصنوعی مطرح شدهاند. از طرفی نانوذرات مغناطیسی به دلیل خواص فوقپارامغناطیس، سطح بزرگ، زیستسازگاری، غیرسمی، امکان استفاده مجدد، مورد توجه قرار گرفتهاند. همچنین، ترکیبات فتوکاتالیست انرژی خورشیدی را برای استفاده در فعالیتهای اکسیداسیون در صنعتهای مختلفی همچون تصفیه آب و هوا، تولید هیدروژن، تغییر میدهند؛ بطوریکه تولید فیلمهای خوراکی با خواص فتوکاتالیستی و فلورسانسی میتواند مزایایی همچون افزایش ظرفیت آنتیاکسیدانی، افزایش خاصیت ضدمیکروبی و بهبود ماندگاری محصول غذایی داشته باشد. در نهایت، استفاده از فناوری نانو در این فیلمهای خوراکی موجب تقویت خواص فیزیکی و شیمیایی، بهبود ماندگاری مواد غذایی، و افزایش کارایی بستهبندی میشود؛ لذا این پژوهش به بررسی این فیلمهای خوراکی حاوی نانوذرات مغناطیسی با خواص فلورسانسی و فتوکاتالیستی برای بستهبندی مواد غذایی میپردازد.
